سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در سوریه با دلالتهای محکمی همراه است که بخش اصلی آن مربوط به کلانراهبرد حمایت از مظلومان و ترجمان عینی آن یعنی مبارزه با رژیم صهیونیستی بهصورت خاص و مشخص است. یکی از اصول کلیدی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، حمایت از مسلمانان و مستضعفان در برابر قدرتهای بزرگ است. در همین زمینه، در مقدمهٔ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران آمده است:
«قانون اساسی با توجه به محتوای اسلامی انقلاب ایران، که حرکتی برای پیروزی همهٔ مستضعفین بر مستکبرین بود، زمینهٔ تداوم این انقلاب را در داخل و خارج کشور فراهم میکند. همچنین، برای گسترش روابط بینالمللی با دیگر جنبشهای اسلامی و مردمی میکوشد تا راه امت واحده را هموار کند و استمرار مبارزه در نجات ملل محروم و تحت ستم در همهٔ جهان قوام بیابد.»
در اصل 154 قانون اساسی نیز آمده است:
«جمهوری اسلامی ایران، سعادت انسان درهمهٔ جوامع بشری را آرمان خود میداند و استقلال، آزادی و حکومت حق و عدل را حق همهٔ مردم جهان میشناسد. بنابراین، در عین خودداری کامل از هرگونه دخالت در امور داخلی ملتهای دیگر، از مبارزهٔ حقطلبانهٔ مستضعفین در برابر مستکبرین در هر نقطه از جهان حمایت میکند.»
حمایت میتواند مفهوم گستردهای را شامل شود و از ارسال سلاح و اعزام قوا تا تقدیم عواطف و ابراز احساسات صمیمانه و دوستانه و نصیحت مشفقانه به مظلومان را در راستای همدردی و یا گفتوگو با ظالمان برای احقاق حقوق محرومان در بر گیرد. با این توصیف، یکی از مأموریتهای مهم نظام جمهوری ایران، حمایت از جنبشها و نهضتهای اسلامی و مستضعفان جهان است که در جمهوری اسلامی مدیریت آن بر عهدهٔ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و مدیریت عالی نهضتی است.
امام خامنهای (دامظله) در تبیین سیاست جمهوری اسلامی در حمایت از کشورها و جریانهای سیاسی اعلام فرمود که عوامل مذهبی تأثیری در این رابطه ندارد و ملاک اصلی، حمایت و دفاع از مظلوم است:
«ما در حمایت از مظلوم، نگاه به مذهب طرف مقابل نمیکنیم و نکردیم؛ خط امام بزرگوار این بود. امام همان رفتاری را که با مقاومت شیعه در لبنان داشت، همان رفتار را با مقاومت سنی در فلسطین داشت؛ بدون هیچ تفاوتی. ما همان حمایتی را که از برادرانمان در لبنان کردیم، از برادرانمان در غزه کردیم؛ بدون هیچ تفاوتی. آنها سنی بودند، اینها شیعهاند. مسئله برای دفاع از هویت اسلامی است، حمایت از مظلوم است، مسئلهٔ فلسطین است. امروز در رأس مسائل منطقهٔ مسلمانها، مسئلهٔ فلسطین است و این برای ما مسئلهٔ اصلی است. در دشمنیهای ما هم فرق نمیکند؛ امام بزرگوار مبارزه کرد با محمدرضای پهلوی که شیعه بود به حسب ظاهر؛ همانطور مبارزه کرد با صدام حسین که سنی بود به حسب ظاهر. البته، نه او شیعه بود نه این سنی؛ هر دویشان از اسلام بیگانه بودند؛ اما ظاهر این سنی بود، ظاهر او شیعه بود. امام با هر دوی اینها یکجور مبارزه کرد. مسئلهٔ سنی و شیعه و مذهب و مانند اینها نیست. مسئله، مسئلهٔ اصول اسلام است. «کونوا لِلظّالِمِ خَصماً وَ لِلمَظلومِ عَوناً». این دستور اسلام است. این راه ما است، این خط ما است. (بیانات امام خامنهای (دامظله) در دیدار با اعضای مجمع جهانی اهلبیت (علیهمالسلام) – 26/5/1394)»
بریدهای از کتاب «دفاع فراسرزمینی»؛ علل حضور رزمندگان ایران در سوریه (صفحات 145 تا 147)
تهیهکننده: پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (علیه السلام)
انتشارات: زمزم هدایت
