در دوره سوم سوگواره خمسه که این روزها در حال برگزاری است، نمایشنامه نویسی و تئاتر مساجد به بخشهای خیابانی، آیینی، تعزیه خوانی و مدافعان حرم اضافه شد که با بررسی آسیب دورههای پیشین به ویژه دوره دوم، این برنامه ریزی روی داد.
شرح و حال خمسه
حوزه هنری نیز در این دوره در بخش تئاتر مساجد به یاری این سوگواره آمد. همچنین حمایتهای شهرداری و ریاست آن و همچنین معاونت فرهنگی سازمان هنری شهرداری آقای محمود صلاحی در این دوره بیشتر شد.
این سوگواره از 20 آبانماه کار خود را بدون داشتن افتتاحیه آغاز کرد اما مراسم افتتاحیه در 27 آبان ماه در بهشت زهرا کنار مزار شهدای مدافع حرم برگزار شد. این مراسم با حضور هنرمندان تئاتر، سینما، اصحاب حوزه هنری و رسانه برگزار شد. در این مراسم خانوادههای 14 شهید مدافع حرم حضور داشتند و در همانجا برخی از هنرمندان برنامهها و ورکشاپهایی را برگزار کردند. در 5 نقطه از بهشتزهرا در کنار مزار شهدای مدافع حرم نمایشهای خیابانی نیز اجرا شد.
در این جشنواره 173 اثر به اجرا در میآید که از مجموع در بخش تعزیه 52 مجلس تعزیه تقاضا دادند تا در این سوگواره حضور پیدا کنند که در نهایت 9 مجلس تعزیهخوانی در میدان امام حسین (ع) تهران برگزار میشود. در بخش خیابانی 81 اثر حضور داشتند که بعد از بازبینی 16 اثر در بخش رقابتی حضور پیدا کرده اند همچنین در بخش صحنهای 135 اثر ارسال شد که بعد از خوانش آنها 47 نمایشنامه و در نهایت بعد از بازبینی، 12 اثر نمایشی در بخش رقابتی سوگواره خمسه اجرا میشوند.
در بخش مدافعان حرم 125 اثر پیشنهاد شد که در نهایت 18 اثر نمایشی به مرحله نهایی آمدند که در پایان 8 اثر انتخاب و از سه گروه آنها تقدیر میشود. اختتامیه این رویداد نیمه آذرماه برگزار خواهد شد.
بخشهای مختلف و داوران
در این سوگواره اعضای کارکرده و با تجربهای حضور دارند. به این ترتیب که در بخش هیات بازخوانی متن آقایان نادر برهانی مرند، خیرالله تقیانی و ایوب آقاخانی حضور دارند. همچنین در هیات داوری بخش خیابانی افرادی چون آقایان جعفر دهقان، جلیل فرجاد و کاوه مهدوی به قضاوت مینشینند.
در داوری بخش مدافعان حرم که 8 نمایش حضور دارند حسین پارسایی، شهرام گیل آبادی و مسعود رایگان به انتخاب آثار میپردازند.
در بخش مسابقه صحنهای سوگواره هنرهای نمایشی و آیینهای مذهبی ایرج راد، حسین مسافر آستانه و امیر دژاکام 12 نمایش را قضاوت میکنند.
در بخش ویژه سوگواره نیز با حضور 7 اثر آقایان رضا صابری و رحمت امینی برندگان را تعیین میکنند.
توجه مسوولان و هنرمندان
این سوگواره قبل از افتتاحیه و در حین برگزاری از سوی مسوولان مختلف اعم از معاونت فرهنگی هنری شهرداری آقای محمود صلاحی و شخص شهردار تهران آقای محمد باقر قالیباف مورد توجه قرار گرفت و پیامهایی از سوی این مقامات به این سوگواره ارسال شد.
در حال حاضر که در روزهای برگزاری این سوگواره هستیم شاهد حضور هنرمندان جوان و ارزشی در این رویداد فرهنگی هنری هستیم.
ادای دین به مدافعان حــــرم
جلیل فرجاد بازیگر تئاتر، تلویزیون و سینما و عضو هیات داوری بخش خیابانی سوگواره هنرهای نمایشی و آیینهای مذهبی خمسه، در همین زمینه به «صبحنو» گفت: انتظار نداشتم که نمایشهای خمسه از چنین کیفیتی برخوردار شوند ولی خوشبختانه اکثر نمایشها کیفیت خوب و قابل توجهی داشتند.
وی درباره بخشهای جدید و بخش مدافعان حرم این سوگواره و ادای دین به شهدای مدافعان حرم، بیان کرد: اکثر نمایشهای که ما در این رابطه دیدیم توانستند ادای دین کنند. مخاطب ناخودآگاه در آن شرایط قرار میگیرد و متوجه میشود که عزیزانی برای دفاع از حرم جان فشانی میکنند، ما باید به فکر آنها باشیم و به نوعی یاد آوری میشود که افرادی به نام مدافعان حرم هستند و باید فراموش نکنیم.
فرجاد درباره بخش خیابانی این سوگواره نیز ادامه داد: در نمایشهای این بخش که خودم 16 اثر را دیدهام بازیها و محتوا خوب بودند.
وی درباره کیفیت در سوگواره خمسه اظهار کرد: من فکر میکنم کیفیتهای حاضر را که میبینیم، به دلیل حمایتهای خوبی بود که صورت گرفت. قطعاً اگر حمایت نبود به هنرمندان حاضر در سوگواره اعم از کارگردان، بازیگر، طراح، نویسنده برای نوشتن و اجرای این آثار انگیزه داده نمیشد.
فرجاد افزود: من حتی از دبیر اجرایی سوگواره در باره حمایت مالی پرسیدم که ایشان تأیید کردند. به هر حال در این شرایط وانفسا که افرادی برای تئاتر از جیبشان هزینه کردهاند جای بسی خوشحالی است. این حمایتهای بخش فرهنگی شهرداری که در حال اجراست و بسیار صادقانه است اگر بیشتر شود یعنی بیشتر مورد توجه قرار گیرد و هنرمندان در بخشهای مختلف حمایت شوند، تأثیر گزار است.
البته باید پول باشد و بدون آن فایدهای ندارد حتی اگر عشق و علاقه باشد.
اگر پول بیشتر تزریق شود حتماً در سال آینده شاهد نمایشهای با کیفیتتری خواهیم بود. بازیگر «بر بال فرشتگان» درباره حمایت نهادها از تئاتر مطرح کرد: فردی ممکن است در مسوولیت به عنوان مسوول فرهنگی دلسوزانه انجام وظیفه کند و فرد دیگری فقط به فکر دادن آمارو ارقام باشد اما در حال حاضر این دلسوزیها صادقانه انجام شده و بخش نمایش ما جان دارد میگیرد.
فرجاد در پایان گفت: بخش تئاتر ما بسیار بی رمق و ناتوان شده است. اگر مسوولان فرهنگی ما اعم از شهرداری ، وزارت ارشاد، صدا و سیما و سایر نهادها که مرتبط با این رویدادند صادقانه اقدام و حمایت کنند، تئاترما پویاتر خواهد شد.
منبع: روزنامه صبح نو
